Οδηγός Για το Εθνικό Κτηματολόγιο
Οι περιοχές των νομών Αθηνών, Θεσσαλονίκης και οι πρωτεύουσες όλων των νομών της χώρας που δεν έχουν ενταχθεί στο κτηματολόγιο είναι ο στόχος του Εθνικού Κτηματολογίου για τα επόμενα τέσσερα έτη. Συνολικά 107 περιοχές από όλη τη χώρα που καλύπτουν έκταση περίπου 3,1 εκατ. στρέμματα και 6,7 δικαιώματα ιδιοκτησίας αναμένεται να καταγραφούν στο Εθνικό κτηματολόγιο.
1. Υπόχρεοι υποβολής δήλωσης
Όλα τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που έχουν εμπράγματο ή άλλο εγγραπτέο δικαίωμα σε ακίνητο/α σε κάποιες από τις 107 υπό κτηματογράφηση περιοχές υποχρεούνται να υποβάλλουν δήλωση του Ν.2308/1995. Συγκεκριμένα υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσης είναι:
- όποιος έχει πλήρη ή ψιλή κυριότητα
- όποιος είναι δικαιούχος επικαρπίας
- όποιος είναι δικαιούχος οποιασδήποτε άλλης προσωπικής ή πραγματικής δουλείας
- όποιος είναι δικαιούχος εμπράγματης ασφάλειας, κατάσχεσης, εγγραπτέας αγωγής, εγγραπτέας μίσθωσης
- όποιος είναι δικαιούχος οποιουδήποτε άλλου εγγραπτέου δικαιώματος σύμφωνα με τα οριζόμενα του Ν.2664/1998
Επίσης, υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσης είναι και όσοι διαχειρίζονται ξένη περιουσία (π.χ. εκκαθαριστής διαθήκης, σύνδικος πτώχευσης, κηδεμόνας σχολάζουσας κληρονομιάς, εκτελεστής διαθήκης, διαχειριστής ακινήτου κ.λπ.)
Προσοχή: Υποχρέωση υποβολής δήλωσης έχει και όποιος αποκτά δικαίωμα κατά την περίοδο συλλογής δηλώσεων άσχετα αν το δικαίωμα έχει ήδη δηλωθεί από τον προηγούμενο δικαιούχο.
Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η δήλωση αφορά δικαιώματα και όχι ακίνητα. Δηλαδή εφόσον ένα ακίνητο, το οποίο βρίσκεται στις 107 υπό κτηματογράφηση περιοχές, είτε είναι αστικό, είτε αγροτικό, είτε είναι οικοδομημένο είτε όχι, ανήκει σε περισσότερα από ένα άτομο θα πρέπει να δηλωθεί από όλους όσους έχουν δικαίωμα σε αυτό το ακίνητο.
Περιπτώσεις υποχρέωσης υποβολής δήλωσης
Α) Σε περίπτωση συγκυριότητας, υπόχρεος είναι ο κάθε συγκύριος για το ποσοστό συγκυριότητάς του.
Β) Σε περίπτωση κληρονομικής διαδοχής, υπόχρεος είναι ο κάθε κληρονόμος για το κατά το μερίδιο του επί του κληρονομιαίου ακινήτου.
Γ) Σε περίπτωση μεταβίβασης της ψιλής κυριότητας με παρακράτηση της επικαρπίας, υπόχρεοι είναι τόσο ο ψιλός κύριος όσο και ο επικαρπωτής του ακινήτου.
Δ) Σε περίπτωση σύστασης κάθετης ή οριζόντιας ιδιοκτησίας επί ακινήτου, υπόχρεος είναι κάθε ιδιοκτήτης για το δικαίωμά του επί οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας.
Ε) Σε περίπτωση που έχει συσταθεί πραγματική δουλεία επί ακινήτου, π.χ. διόδου, θέασης κ.λπ.. Ο δικαιούχος της δουλείας υποβάλει τη δήλωση για το δικαίωμα της δουλείας του επί ξένου ακινήτου και για το δικαίωμα κυριότητας επί του δικού του ακινήτου. Ο κύριος δε του βεβαρημένου με τη δουλεία ακινήτου υποβάλει δήλωση για το δικό του ακίνητο.
ΣΤ) Σε περίπτωση χορήγησης ενυπόθηκου στεγαστικού δανείου από τράπεζα, υπόχρεος είναι ο ιδιοκτήτης για το δικαίωμα της κυριότητάς του αλλά και η τράπεζα για το δικαίωμα της εμπράγματης ασφάλειας.
2. Δήλωση και προθεσμίες υποβολής
Οι υπόχρεοι οφείλουν να συμπληρώσουν και να υποβάλουν τα έντυπα των δηλώσεων Δ1 και Δ2 του Ν.2308/1995 μέσα στην προθεσμία που προβλέπεται από τον νόμο.
Για τους κατοίκους της ημεδαπής: Εντός τριών μηνών από 17/06/2008-30/09/2008.
Για του μόνιμους κατοίκους εκτός Ελλάδας: Εντός έξι μηνών από 17/06/2008-30/12/2008.
Το έντυπο Δ1 απευθύνεται στα φυσικά πρόσωπα που δηλώνουν τα παρακάτω δικαιώματα επί ακινήτων:
- πλήρη κυριότητα
- ψιλή κυριότητα
- επικαρπία
- άλλη δουλεία (προσωπική ή πραγματική)
Το έντυπο Δ2 απευθύνεται στα νομικά πρόσωπα αλλά και σε εκείνα τα φυσικά πρόσωπα τα οποία έχουν δικαιώματα διαφορετικά από τα προαναφερθέντα στο έντυπο Δ1.
Οι δηλώσεις, καθώς και όλα τα σχετικά έντυπα, διατίθενται από τα κατά τόπους Γραφεία Κτηματογράφησης, τα ΚΕΠ των υπό κτηματογράφησης Δήμων, τα ΚΕΠ των Νομαρχιών και από την ιστοσελίδα της Κτηματολόγιο ΑΕ (www.ktimatologio.gr).
3. Συμπλήρωση Δήλωσης
Η πρώτη σελίδα της δήλωσης, που αφορά τα στοιχεία του δικαιούχου, συμπληρώνεται μία φορά σε αντίθεση με τις σελίδες 2 και 3, που αφορούν τα στοιχεία ακινήτου και δικαιώματος και τις πρόσθετες πληροφορίες, συμπληρώνονται τόσες φορές όσα και τα δικαιώματα του δικαιούχου.
Προσοχή:
- Σε περίπτωση που δηλώνονται δικαιώματα σε διαφορετικούς δήμους ή κοινότητες συμπληρώνονται ξεχωριστές δηλώσεις.
- Όλα τα πεδία της δήλωσης συμπληρώνονται με κεφαλαία
- Τα πεδία με γκρι χρώμα συμπληρώνονται από τον φορέα
- Το πεδίο παρατηρήσεων, όπου αυτό υπάρχει, συμπληρώνεται από τον δικαιούχο εφόσον το επιθυμεί.
- Τα στοιχεία που αφορούν το γεωτεμάχιο συμπληρώνονται υποχρεωτικά και στη συνέχεια ανάλογα με την περίπτωση συμπληρώνονται οι ενότητες Β3 (κτίρια) και Β4 (διηρημένη ιδιοκτησία).
- Για κάθε δικαίωμα συμπληρώνεται και υποβάλλεται ξεχωριστό έντυπο σε ότι αφορά τα στοιχεία του ακινήτου.
4. Δικαιολογητικά που συνυποβάλλονται με τη δήλωση
Η δήλωση δεν γίνεται δεκτή εάν δεν συμπεριλαμβάνονται τα παρακάτω έγγραφα:
- δήλωση του Ν.2308/1995 Δ1 για φυσικά πρόσωπα και Δ2 για νομικά ή φυσικά πρόσωπα των οποίων τα δικαιώματα δεν υπάγονται στην δήλωση Δ1.
- Απλά φωτοαντίγραφα των τίτλων που τεκμηριώνουν τα δικαιώματα σε ακίνητα όπως π.χ. συμβόλαια.
- Αποδεικτικό καταβολής του πάγιου τέλους κτηματογράφησης.
- Απλό φωτοαντίγραφο δελτίου ταυτότητας ή διαβατηρίου.
Κατά την υποβολή της δήλωσης είναι απαραίτητη η επίδειξη εγγράφου από το οποίο να προκύπτει το ΑΦΜ του δηλούντος (π.χ. εκκαθαριστικό εφορίας).
Για την πληρέστερη και ορθότερη καταχώριση της δήλωσης καλό είναι να προσκομίζονται και τα παρακάτω έγγραφα:
- Απλό φωτοαντίγραφο του πιστοποιητικού μεταγραφής του οικείου Υποθηκοφυλακείου.
- Τοπογραφικό διάγραμμα, ειδικότερα σε περιπτώσεις που δηλώνεται αγροτεμάχιο ή ακίνητο το οποίο δεν διαθέτει ταχυδρομική διεύθυνση και ταχυδρομικό κώδικα.
- Απλό φωτοαντίγραφο της σύστασης διηρημένης ιδιοκτησίας σε περίπτωση οριζόντιων ή κάθετων ιδιοκτησιών.
Επίσης, σε ειδικές περιπτώσεις όπως οι παρακάτω είναι απαραίτητη η συνυποβολή των σχετικών εγγράφων:
- Σε περίπτωση που το δικαίωμα επί ενός ακινήτου έχει περιέλθει στον δηλούνται δυνάμει διαφορετικών τίτλων.
- Σε περίπτωση γειτονικών ακινήτων του ίδιου ιδιοκτήτη
- Σε περίπτωση που δηλώνεται το δικαίωμα που έχει αποκτηθεί με κληρονομιά όταν ακόμη δεν έχει γίνει η αποδοχή της.
- Σε περίπτωση έκτακτης χρησικτησίας εάν δεν υπάρχει τελεσίδικη δικαστική απόφαση.
5. Υποβολή της δήλωσης
Η υποβολή της δήλωσης μπορεί να γίνει:
Α) Στα κατά τόπους γραφεία κτηματογράφησης από τον δηλούντα ή από τρίτο με απλή εξουσιοδότηση,
Β) Ταχυδρομικώς, με συστημένη αποστολή μέσω ΕΛΤΑ ή courier στο αρμόδιο γραφείο κτηματογράφησης,
Γ) Μέσω διαδικτύου, όπου αναλυτικές πληροφορίες, σχετικά με τον τρόπο υποβολής, υπάρχουν στην ιστοσελίδα της Κτηματολόγιο ΑΕ.
6. Πάγιο τέλος κτηματογράφησης
Για την υποβολή της δήλωσης κτηματογράφησης θα πρέπει να καταβληθεί το πάγιο τέλος κτηματογράφησης.
Πάγιο τέλος 35 ευρώ: Καταβάλλεται στις αστικές περιοχές από τον δηλούντα, φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ανά δικαίωμα ιδιοκτησίας.
Πάγιο τέλος 20 ευρώ: Καταβάλλεται για τους βοηθητικούς χώρους π.χ. αποθήκες, γκαράζ, όταν αποτελούν αυτοτελείς ιδιοκτησίες δηλαδή όταν έχουν χιλιοστά επί του οικοπέδου.
Προσοχή: Τα φυσικά πρόσωπα που δηλώνουν περισσότερα από δύο δικαιώματα σε αγροτικές περιοχές θα καταβάλουν πάγιο τέλος μόνο για δύο δικαιώματα, ανεξάρτητα από το συνολικό αριθμό δικαιωμάτων, που δηλώνουν στον συγκεκριμένο ΟΤΑ.
Ο υπολογισμός και η καταβολή του τέλους προηγείται της υποβολής της δήλωσης και το αποδεικτικό καταβολής επισυνάπτεται στο έντυπο της δήλωσης.
Για τον υπολογισμό του τέλους χρησιμοποιείται το ειδικό «Έντυπο πληρωμής πάγιου τέλους Κτηματογράφισης», το οποίο διατίθεται μαζί με το έντυπο της δήλωσης Κτηματολογίου του Ν.2308/1995 (Δ1 κα Δ2).
Η καταβολή του τέλους πραγματοποιείται σε έντεκα τράπεζες με πανελλαδική δραστηριότητα και σε δύο τοπικές (Χανίων και Δωδεκανήσου).
